Δευτέρα, 29 Απριλίου 2013

Οι γηγενείς Έλληνες της F.Y.R.M. (Απόσπασμα)

   Οι περισσότεροι γηγενείς Έλληνες της F.Y.R.M. ζουν σήμερα στην πόλη Bitola, κοντά στα σύνορα με την Ελλάδα. Η πόλη αυτή είναι η αρχαία ελληνική πόλη Ηράκλεια. Τα ερείπιά της σώζονται μέχρι σήμερα και αποτελούν έναν από τους σπουδαιότερους ελληνικούς αρχαιολογικούς χώρους των Βαλκανίων. Κατά την Βυζαντινή περίοδο και μέχρι την πτώση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας (1912) ονομάζονταν Μοναστήρι, ενώ σήμερα ονομάζεται με το σλαβικό όνομα Bitola. Γηγενείς Έλληνες ζουν επίσης στην πόλη Αχρίδα ή Οχρίδα, βορειοδυτικά της πόλης Bitola. Πρόκειται για την αρχαία ελληνική πόλη Λυχνίτιδα, με αξιόλογο ελληνικό πολιτισμό, από την οποία περνούσε η περίφημη Εγνατία Οδός. Στην Βυζαντινή περίοδο ονομάσθηκε Αχρίδα. Ακόμη, γηγενείς Έλληνες ζουν σήμερα σε άλλες περιοχές της F.Y.R.M. όπου υπήρχαν αρχαίες ή βυζαντινές ελληνικές πόλεις, όπως π.χ. στα Βελεσσά (Tito-Veles), όπου έζησε για λίγο χρόνο και ο Μέγας Αλέξανδρος.
   Οι γηγενείς Έλληνες της F.Y.R.M. είναι απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων της ιστορικής Μακεδονίας, που έζησαν εκεί τουλάχιστον από τον 7ο αιώνα π.Χ. και ανέπτυξαν τον θαυμαστό ελληνικό πολιτισμό στους χρόνους του Φιλλίπου, του Μεγάλου Αλεξάνδρου και κατά την Ελληνιστική Εποχή, μετέπειτα δε στην Ρωμαϊκή και Βυζαντινή περίοδο, καθώς και στην περίοδο της Τουρκοκρατίας. Στην κατηγορία αυτή Ελλήνων υπάγονται και Έλληνες που εγκαταστάθηκαν στα Σκόπια και σε άλλες μεγάλεις πόλεις της F.Y.R.M., μέχρι την εποχή του μεσοπολέμο, για να ασχοληθούν κυρίως με το εμπόριο, τις τραπεζικές εργασίες και άλλες επιχειρήσεις.
   Οι γηγενείς Έλληνες της F.Y.R.M. μιλούν μόνον την ελληνική γλώσσα, αφού μέχρι τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο υπήρχαν ελληνικά σχολεία. Επίσης μιλούν και το επίσημο γλωσσικό ιδίωμα της F.Y.R.M. Είναι χριστιανοί ορθόδοξοι και έχουν ελληνική εθνοτική συνείδηση και ελληνική πολιτιστική ταυτότητα. Η ελληνική γλωσσική ταυτότητα των νεοτέρων γηγενών Ελλήνων έχει υποστεί αλλοιώσεις, λόγω της απαγορεύσεως της λειτουργίας ελληνικών σχολείων και της προσπάθειας αφελληνισμού από το κομμουνιστικό καθεστώς του Τίτο.
   Μέχρι τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο οι γηγενείς Έλληνες, οι βλαχόφωνοι Έλληνες και οι Σαρακατσάνοι Έλληνες αποτελούσαν το κύριο σώμα της ελληνικής μειονότητας που απέμεινε στην τότε νότια Σερβία μετά από την Συνθήκη του Neily (1919), περί προαιρετικής ανταλλαγής πληθυσμών μεταξύ Ελλάδος, Σερβίας και Βουλγαρίας. Λόγω του προαιρετικού χαρακτήρα της ανταλλαγής των πληθυσμών, ήλθαν τότε στην Ελλάδα τα 2/3 των γηγενών ελληνικών οικογενειών που έμεναν στην τότε νότια Σερβία, ενώ το 1/3 επέλεξε την παραμονή τους στις πατρογονικές του εστίες. Μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και τον ελληνικό εμφύλιο, προστέθηκαν και οι Έλληνες πολιτικοί πρόσφυγες που κατέφυγαν στην F.Y.R.M.

Βιβλιογραφία
   1. Stephan Ronart: Griechenland von heute, Amsterdam, 1935, p. 46
   2. Αποστόλου Ε. Βακαλόπουλου: Σύγχρονα Βαλκανικά Εθνολογικά Προβλήματα, Θεσσαλονίκη, 1986, σελ. 31-32
   3. Harry J. Psomiades: The Eastern Question: The Last Phase, Thessaloniki, 1968, p. 60.

(Απόσπασμα από το βιβλίο του Δημήτρη Αλεξάνδρου: Εγκλωβισμένοι οι Έλληνες των Σκοπίων, Θεσσαλονίκη, 2008, Εκδόσεις Ερωδιός, σελ. 228-230      

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου