ΓΝΩΣΙΣ - Δημήτρης Ξ. Μαυρίδης

Ντελή Χασάν ή Μοναστηράκι       Όπως είναι γνωστό στη περιοχή, το παλιό όνομα του χωριού οφείλεται στον Μπέη και ιδιοκτήτη του κατά τις αρχές του 19ου αιώνα, ο οποίος λεγόταν Χασάν. Τον προσδιορισμό ’’Ντελή’’, δηλαδή, τρελός στα τουρκικά, τον έλαβε κατά το 1834 όταν δηλαδή εγκαινιάστηκε η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου και Δημητρίου, στις πρόποδες των Κρουσσίων, ύστερα από ένα όνειρο που είχε δει σχετικά με τον Άγιο Γεώργιο. Ο λόφος, στον οποίο είναι κτισμένο το μοναστήρι λέγεται ''Μαυροβούνιο'' ή ''Καραντάγ'' (τουρκ.), εξού και αναφέρεται σε ορισμένες πηγές ως ''Μονή Παναγιάς Καραδαχής''.  Από αυτό το μοναστήρι έχει πάρει το Μοναστηράκι, το χωριό κάτω από τις πρόποδες, το νέο του όνομα. Η εκκλησία αυτή, σύμφωνα με τον τωρινό ηγούμενο της μονής, τον π. Μακάριο, θεμελιώθηκε το 1805, και είχε πολλά οθωμανικά χαραστηριστικά ως προς την κατασκευή της (αραβικού τύπου παράθυρα, μικρούς τρούλους που παραπέμπουν σε τζαμί κ. ά.), τα οποία δυστυχώ...

Η πληθυσμιακή δομή του Δήμου Κερκίνης πριν και αμέσως μετά από την ανταλλαγή των πληθυσμών  (1913 - 1928) * Παρόλο που δεν υπάρχει σήμερα δήμος Κερκίνης αλλά δήμος Σιντικής, χρησιμοποιώ το χώρο του πρώτου για λόγους μεθοδολογίας και με σκοπό να αποφύγω τυχόν λάθη στις πληροφορίες.   Πρόσφατα, διεξήγαγα μια έρευνα σχετικά με την σύσταση του πληθυσμού του Δήμου Κερκίνης και όσο και να φαίνεται περίεργο η μικρή περιοχή μας γνώρισε πολλές αλλαγές. Μέσα σε 15 χρόνια το μωσαϊκό των εθνοτήτων της περιοχής άλλαξε τελειώς, αφήνοντας τους Έλληνες ως κύριους κατοίκους αυτής της περιοχής.    Τώρα, προκειμένου να μην τους αναφέρω σε κάθε χωριό, υπάρχουν μερικοί παράγοντες που επηρέασαν την αλλαγή των πληθυσμών του Δήμου. Αυτοί είναι οι εξής: Η Σύμβαση της Λωζάνης (η ομώνυμη συνθήκη ειρήνης ακολούθησε 6 μήνες μετά), κατά την οποία προβλεπόταν υποχρεωτική ανταλλαγή των Ελλήνων Ορθοδόξων της Τουρκίας και των Μουσουλμάνων της Ελλάδας. Σε αυτήν οφείλεται η εγκατάσταση τ...

'' Κοινωνία των Εθνών '' (Βασικός ορισμός) :   Διεθνής οργανισμός που ιδρύθηκε επίσημα μετά τη συνθήκη των Βερσαλλιών, πρόδρομος του Ο.Η.Ε. . Είχε ως αποστολή τη διασφάλιση της ειρήνης, την ειρηνική επίλυση διαφορών μεταξύ των κρατών και τη διασφάλιση των κρατών-μελών από οποιαδήποτε επίθεση. Αποδείχθηκε ανίσχυρος να αποτρέψει τη παραβίαση της διεθνούς νομιμότητας από ισχυρά κράτη κατά την δεκαετία του 1930 καθώς και κατά το Β' Παγκόσμιο πόλεμο. Χωρία βιβλίου: - Το 1927, με αφορμή το αίτημα της Ελλάδας στην ΚτΕ για παροχή πρόσθετου δανείου, τέθηκε το ζήτημα της δημιουργίας μιας κεντρικής τράπεζας (... - αυτά που παραλείπονται δεν θα τα θεωρούσα αναγκαία να αναφερθούν -), της Τράπεζας της Ελλάδος. ( Σελ. 53 ) - Σύμφωνα με στοιχεία της Κοινωνίας των Εθνών ένας σημαντικός αριθμός προσφύγων πέθαναν μέσα σε ένα χρόνο από την άφιξή τους στην Ελλάδα. ( Σελ. 147 ) - Σύμφωνη (με την υπογραφή της Σύμβασης της Λοζάνης) ήταν και η Κοινωνία των Εθνών. ( Σελ. 151 )...

Έχουμε μάθει πως οι μεγάλες έννοιες δεν μπορούν να ερμηνευθούν με μία πρόταση. Ωστόσο, θα προσπαθήσω να σας δώσω μια ιδέα. Θρησκεία είναι η τάση του ανθρώπου να πιστεύει σε ιστορίες που βασίζονται εν μέρει στη λογική (ότι το ιερό βιβλίο έπεσε από τον ουρανό, ότι μια παρθένα γέννησε ένα γιο, αιώνια ζωή κ.ά.) και αναφέρονται σε γεγονότα τα οποία είναι εν μέρει παραποιημένα. Ο άνθρωπος, όμως, δεν είναι ανόητος, αλλά συνήθως ασυνείδητα πιστεύει σε θρησκείες προκειμένου να νιώσει ότι έχει δυνατότητες πέρα από τη λογική, όπως αναφέρει η εκάστοτε θρησκεία που ακολουθεί (τα βασικότερα αιώνια ζωή, ασταμάτητη ευτυχία, αεργία κ.ά) . Επίσης πρόκειται για μια επινόηση του ανθρώπου σε παλαιότερες εποχές με σκοπό να ερμηνεύσει κάποιους μηχανισμούς του ίδιου που δεν μπορούσε να κατανοήσει (ΚΕΡΑΥΝΟΣ: Παλαιότερα οι άνθρωποι πίστευαν ότι ο κεραυνός είναι τα πατήματα του αλόγου του Άη Γιώργη στον ουρανό, ενώ τώρα γνωρίζουν ότι πρόκειται για ηλεκτρικά φορτία που δημιουργούνται από τη σύγκρουση σύννεφω...

Το ''μάτι'' και το ''ξεμάτιασμα''     Μια ακόμη δεισιδαιμονία που είναι αποδεκτή το 2015 στην Ελλάδα, μια δυτική χώρα, είναι η πίστη στο ''μάτι'', ''μάτιασμα'' ή και ''βασκανία'', όπως είναι γνωστή στον ελληνικό λαό, το 62,5 % του οποίου φαίνεται να δηλώνει πως πιστεύει σε αυτή, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα. Τί τρέχει όμως με το ''μάτι''; Η δεισιδαιμονία έχει ως εξής: Κάποιες φορές, όταν ένας άνθρωπος έχει έντονο πονοκέφαλο, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα αυτός να προκλήθηκε από την ''αρνητική ενέργεια'' που του μεταβίβασε ένας ''κακόψυχος άνθρωπος'' κοιτώντας τον ή ζηλεύοντας τον. Το ''μάτι'' είναι, επίσης, υπεύθυνο ορισμένες φορές για διάφορα ατυχήματα. Όταν, όμως, πρόκειται για πονοκέφαλο, υπάρχουν δύο λύσεις:  Λύση 1η) Να πάει ο ''ματιασμένος'' στον ιερέα της κοντινότερης εκκλησίας, ο οποίος του θα του διαβάσει την κ...

   Πολλά έχουν ειπωθεί σχετικά με τους τρόπους ευγένειας και, σε ευρύτερο πλαίσιο, με το πνευματικό επίπεδο των κατοίκων της υπαίθρου, ή αλλιώς των χωρικών. Αρχικά, σωστό είναι να διαλευκανθούν οι σημασίες των λέξεων ''χωρικός'' και ''χωριάτης'' . ''Χωρικός'', μεν, είναι ο κάτοικος της υπαίθρου και ορθότερα, ο κάτοικος ενός χωριού, εξού και η ονομασία. ''Χωριάτης'', δε, θεωρείται ο απολίτιστος, αυτός που δεν έχει τρόπους, χωρίς απαραίτητα να μένει σε χωριό ή σε πόλη. Από αυτό το σημείο, όμως, ετυμολογικά φαίνεται κιόλας πως έχει ενσωματωθεί στην γλώσσα το γεγονός ότι, από λίγο έως πολύ, οι κάτοικοι της υπαίθρού δεν έχουν ιδιαίτερα ανεπτυγμένο το πνευματικό τους επίπεδο. Σκεφτείτε πως αν, αντίστοίχα, οι κάτοικοι των πόλεων δεν ήταν πολιτισμικά εξελιγμένοι, θα ήταν άσχημος χαρακτηρισμός η λέξη ''πολίτης''.    Μια άλλη απόδειξη των παραπάνω βρίσκεται, επίσης, σε μια αρχαία ελληνική λέξη, η οποία χρησιμοποι...

Γ. Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ   1. Η Επιτροπή Αποκατάστασης Προσφύγων - Περιληπτική απόδοση:    Για την αποκατάσταση των προσφύγων, έπειτα από αίτημα της ελληνικής κυβέρνησης, με πρωτοβουλία της Κοινωνίας των Εθνών (ΚτΕ) ιδρύθηκε ένας αυτόνομος οργανισμός, η Επιτροπή Αποκατάστασης Προσφύγων (ΕΑΠ)*. Σκοπός της ήταν η εξασφάλιση στέγης και παραγωγικής απασχόλησης στους πρόσφυγες. Τα μέσα που διέθεσε η ελληνική κυβέρνηση στην ΕΑΠ ήταν: Τις ιδιοκτησίες των Τούρκων ανταλλαξίμων και των Βουλγάρων που εγκατέλειψαν την Ελλάδα, κτήματα του δημοσίου, κτήματα που απαλλοτριώθηκαν με την αγροτική μεταρρύθμιση και μοναστηριακή γη (συνολικά πάνω από 8.000.000 στρέμματα). Το ποσό από δύο δάνεια (1924, 1928) που είχε συνάψει η ελληνική κυβέρνηση στο εξωτερικό. Οικόπεδα μέσα ή γύρω από τις πόλεις για την ανέγερση αστικών συνοικισμών. Το τεχνικό και διοικητικό προσωπικό του «Υπουργείου Γεωργίας» και του «Υπουργείου Πρόνοιας και Αντιλήψεως».    Για την αποκ...